بروجرد یک شهر و مرکز استان بروجرد ، استان لرستان در غرب ایران است. در سرشماری سال 2006 ، جمعیت آن در 59388 خانواده 227.547 بود.بروجرد به عنوان بخشی از منطقه کوهستانی شمالی زاگرس در شمال شرقی لرستان در ارتفاع 1540 متر از سطح دریا واقع شده است.
استان: لرستان
ارتفاع: 1،573 متر (5،161 فوت)
کد منطقه (ها): (+98) 66
بروجرد مرکز شهرستان بروجرد، دومین شهر پرجمعیت استان لرستان و 38 شهر پرجمعیت ایران است. این شهر در شمال دشتی حاصلخیز به نام سیلاخور قرار گرفته و قلههای مرتفع گرّین از مجموعه رشته کوههای زاگرس، شمال غربی تا جنوب شرقی آن را دربر گرفتهاند. سرابهای دائمی متعددی که از دامنه این کوهها جاری است در اقتصاد منطقه و توسعه شهر بروجرد نقش داشتهاند.
بروجرد از گذشتههای دور، دارای موقعیت ویژه ارتباطی بودهاست و امروزه نیز قرارگیری این شهر بر سر شاهراه تهران - جنوب یکی از عوامل رونق اقتصادی آن بهشمار میرود. بروجرد در اواخر دوره ساسانیان یکی از شهرهای توابع ناحیه پهله از سرزمین ماد بود. حموله وزیر محلی آل ابی دلف از حکمرانان عباسی بین سالهای 210 تا 258 هجری قمری در عمران بروجرد کوشید و در آن منبری برپا کرد.
محمدتقی حسامالسلطنه شاهزاده قاجار و حاکم ولایت بروجرد و مضافات، در سال 1242 ه.ق حکومت ولایت لرستان و ولایت خوزستان را نیز به دست آورد و بروجرد را حاکمنشین حکمرانی بروجرد، لرستان و خوزستان کرد.جمعیت شهر بروجرد بر اساس سرشماری سال 139خورشیدی مرکز آمار ایران،234997 نفر گزارش شدهاست. منطقه بروجرد یکی از مراکز مهم گویشوران گویش لری بروجردی است و زبان گفتاری رایج در شهر بروجرد زبان لری و گویش بروجردی است.
به دلیل فعالیت شرکتهای مختلف پویانمایی رایانهای در این شهر، بروجرد از سال 1389 به عنوان «پایتخت انیمیشن ایران» انتخاب شدهاست. به دلیل وجود تعداد زیادی واحدهای تولیدی و صنعتی و عرضه محصولات آنها در بازار داخلی و خارجی، بروجرد قطب صنعتی استان لرستان محسوب میشود. صنایع دستی متنوعی در بروجرد تولید می شوند و در سال 1398 سازمان میراث فرهنگی این شهر را به عنوان شهر ملی ورشو به ثبت رساند.
بروجـِرد مرکز شهرستان بروجرد، دومین شهر پرجمعیت استان لرستان و سی و سومین شهر پرجمعیت ایران است. این شهر در شمال دشتی حاصلخیز به نام سیلاخور قرار گرفته و قلههای مرتفع گرّین از مجموعه رشته کوههای زاگرس، شمال غربی تا جنوب شرقی آن را در بر گرفتهاند.
سرابهای دائمی متعددی که از دامنه این کوهها جاری است در اقتصاد منطقه و توسعه شهر بروجرد نقش داشتهاند. بروجرد از گذشتههای دور، دارای موقعیت ویژه ارتباطی بودهاست و امروزه نیز قرارگیری این شهر بر سر شاهراه تهران - جنوب یکی از عوامل رونق اقتصادی آن به شمار میرود. بروجرد در اواخر دوره ساسانیان یکی از دو شهر ماه نهاوند از توابع ناحیه پهله از سرزمین ماد بود. حموله وزیر محلی آل ابی دلف از حکمرانان عباسی بین سالهای 210تا 258 هجری قمری در عمران بروجرد کوشید و در آن منبری برپا کرد.
محمدتقی حسامالسلطنه شاهزاده قاجار و حاکم ولایت بروجرد و مضافات، در سال 1242 ه.ق. حکومت ولایت لرستان و ولایت خوزستان را نیز به دست آورد و بروجرد را حاکم نشین حکمرانی بروجرد، لرستان و خوزستان کرد. منطقه بروجرد یکی از مراکز مهم گویشوران زبان بروجردی است و زبان گفتاری رایج در شهر بروجرد گویش بروجردی است.
این شهر باتوجه به موقعیت جغرافیایی خود از دیرباز سرگذشتهای بسیاری را به خود دیده است و شهری تاریخی نیز محسوب میشود. بروجرد دارای آب و هوای سرد کوهستانی با زمستانهای پربرف و سرد و تابستانهای معتدل است.به دلیل داشتن آب و هوایی کوهستانی همراه با مراتع سرسبز، لقب دارالسرور گرفته است.
بروجرد، دیار فرزانگان، غذاها و خوراکیهای خوشمزه بسیاری دارد. این شهر فرهنگی با کباب، انواع آش، بستنی، شیره و سمنو شناخته میشود.
کباب بروجرد به لحاظ کیفیت، یکی از بهترین کبابهای ایران است. علت این امر، استفاده از گوشت مرغوب و دقت کباب پزها و مشتریان است. انواع کباب برگ، کوبیده و چنجه در بروجرد طبخ و ارائه میشود؛ اما کوبیده بروجرد چیز دیگری است!کبابهای بروجرد همراه با نان سنگک، دوغ محلی و سبزیجات ارائه میشود.
دلمه یکی از غذاهای محبوب بروجردیهاست. در بروجرد انواع دلمه مانند دلمه کلم، بادمجان، فلفل دلمهای، گوجه و برگ پخته میشود. اما محبوبترینِ آنها دلمهی برگ موست.
واد استفادهشده در این غذا مانند دلمه برگ موی سایر نقاط ایران است، اما استفاده از باقلا و ماست در کنار دیگر مواد دلمه و همچنین استفاده از روغن حیوانی، طعم منحصربهفردی به آن بخشیده است.
آش ترخینه که یک غذای سنتی و رایج در این شهر است. این آش خواص درمانی مجربی دارد و بهترین زمان انتخاب این غذا در فصلهای سرد سال است. ترکیبات به کار رفته در این آش، گندم، پونه، کشکینه (ترخینهی خشک)، دوغ تخمیر شده و غیره است که این معجون گرم را به بهترین درمان برای سرماخوردگی و زکام تبدیل کرده است.
به دلیل اثرات پروبیوتیکی، این آش در اختلالات گوارشی و هضم نیز تاثیر بسیار خوبی دارد. نوعی از ترخینه همراه با شکمبه گوسفند و گاو (سیرابی و شیردان) طبخ میشود که به گده ترخینه معروف است.
آش ورکوآز نام نوعی آش محلی و قدیمی بروجردی است. این آش بسیار مقوی، سالم و پرخاصیت است. در واقع ورکوآز نوعی سبزی خودرو با طبیعتی گرم و مرطوب است که در دشتها و کوههای اطراف بروجرد رشد میکند.
بروجردیها با این سبزی پر خاصیت، آشی پر خاصیت می پزند. آش ورکوآز که طعم مطلوب و خوشایندی دارد، هم برای درمان دردهای مفصلی و رماتیسمی بسیار موثر است و هم برای تقویت روده ها بسیار مناسب و کارآمد است.
آش بادمجان یکی از آشهای خوشمزه و سنتی ایرانی است که در بروجرد هم پخته می شود. اگر شما طرفدار بادمجان، کشک بادمجان و یا حلیم بادمجان هستید، حتما از طعم و مزه این آش هم خوشتان خواهد آمد. آش بادمجان شامل موادی مثل گوشت، لوبیای سفید و قرمز، نخود، بلغور گندم، پیاز و سیر، نعناع خشک، بادمجان و کشک است که از این نظر، آشی فوق العاده مقوی است و یک وعده کامل غذایی به حساب میآید.
آش ماسوآ یکی از آشهای سنتی استان لرستان است. این آش در شهرهای بروجرد (لرستان) و دزفول (خوزستان) طرفداران زیادی دارد و طرز تهیهی آن در این دو شهر، بسیار نزدیک به هم است. ماسوا همان آش ماست یا دوغ است. البته میتوان به جای ماست و دوغ از کشک هم استفاده کرد.
شیره انگورِ ناحیه بروجرد و ملایر بسیار معروف است. شیره، در تهیهی انواع شیرینی کاربرد دارد. برف و شیره نوعی دسر زمستانی است که به هنگام بارش برف، با آمیختن شیره و برف تازه تهیه میشود.
سمنو یک خوراکی شیرین ایرانی است که از جوانه گندم تهیه می شود و یکی از عناصر اصلی سفره هفت سین نوروز ایرانی هاست. بروجردیها در تهیه سمنو مهارت ویژه ای دارند، در واقع سمنوپزان یکی از آداب و رسوم مردم بروجرد است.سمنوی بروجرد از کیفیت بالا و طعم و رنگ مطبوعی برخوردار است. معمولاً با شروع اسفند، بسیاری خانواده ها اقدام به رویاندن جوانه های گندم کرده و سپس در یکی دو هفته آخر سال شروع به پختن سمنو میکنند.تهیه سمنو و فروش آن، یکی از مشاغل رایج در بروجرد در هفته های آخر سال است و تعدادی از خانواده ها بهطور سنتی این حرفه موقت را هر ساله ادامه میدهند.
انواع حلوای بروجرد شامل: حلوا ارده، ارده شیره، حلوا مغزی، حلوا شکری و ترحلوا بسیار معروف است.نوعی حلوای سنتی به نام “پاولا” را که متشکل از آرد، شیره انگور، دارچین، کنجد و کره است را تهیه می کردند و در ایام نوروز از مهمانان پذیرایی میکردند. امروزه برخی از خانوادهها این حلوای سنتی را تهیه و در کنار انواع شیرینی و شکلات و خوراکی های نوروز از مهمانان پذیرایی میکنند.
کلوچه بروجردی معروف به کلوچه قندی نوعی شیرینی بسیار خوشمزه است که با آرد گندم، رنگهای طبیعی، مغز بادام و روغن حیوانی تهیه می شود. کلوچه قندی بروجرد کیفیت بالایی دارد و یکی از بهترین سوغاتی های خوراکی بروجرد است. اگر نوروز در بروجرد باشید می توانید این کلوچه خوشمزه را در خانه بسیاری از بروجردی ها پیدا کنید.
غذاهای محلی
آش ورکوآز،آش بنسور، آش ماسوآ، آش ترخینه، آش سیب، آش بادنجان، آش خیارشنگ(خیار چنبر)،آش آبغوره، آش آلو، گله ریزه و آش عدس از جمله غذاهایی هستند که منحصراً در بروجرد طبخ میگردند وگوشت آو (اشکنه بروجردی)، حلیم بروجردی، دلمه برگ مو بروجرد، شامی کباب بروجردی ، خورشت قیمه بروجردی علیرغم تشابه از نظر اسم، دارای تفاوتهای بسیاری از نظر دستورپخت و مواد اولیه با هم نامان خود میباشند.
در ناحیه بروجرد به ویژه در دشت سیلاخور، تعداد زیادی تپههای باستانی و تاریخی وجود دارد که از دورهای پیش از تاریخ تا قرن معاصر آباد بودهاند. از نظر باستانشناسی، تپه قرق با قدمت عصر مس در دهستان سیروان، از مهمترین تپههای باستانی شهرستان بروجرد است که تا پنج طبقه لایه برداری و مطالعه شده است. اشکال هندسی و رنگ اخرایی سفالهای کشف شده قدمت آن را با تپه گیان و کوهدشت لرستان همزمان میکند. در لایههای بیرونی، تک سفالهایی از دورههای بعدی از جمله اشکانیان هم در آن دیده میشود تپه قلعه رومیان نیز در سه کیلومتری جنوب بروجرد از تپههای مهم باستانی منطقه است که تا قرن نهم دارای اهمیت نظامی بوده است
آثار تاریخی و مذهبی
مسجد جامع بروجرد با قدمت 1200سال، قدیمیترین بنای تاریخی موجود در شهر بروجرد است و نیز نخستین مسجد ساخته شده پس از اسلام در نواحی غربی ایران به حساب میآید. این مسجد بر روی یک آتشکده باستانی بنا شده است. دومین اثر تاریخی موجود در سطح شهر بروجرد، بنای امامزاده جعفر بروجرد است که از آثار دوره سلجوقیان است. مسجد سلطانی بروجرد از بناهای دوره قاجار نیز از دیگر آثار مذهبی شاخص این شهر است که به دستور فتحعلی شاه قاجار بر روی یک خرابههای یک مسجد قدیمی ساخته شده است. در شمال شرقی بروجرد و بر فراز کوه یزدگرد از توابع بخش اشترینان، بقایای قلعه یزدگرد وجود دارد که از سنگ لاشه و بدون ملات بنا شده است و از شواهد و باور مردم منطقه چنین بر میآید که این قلعه به سرعت بنا شده و محل آمادهسازی و تجدید قوا برای جنگ نهاوند در نزدیکی نهاوند که آخرین جنگ پیش از اسلام برای ایرانیان بوده است.
مسجد قلعه
اين بنا در کوی دوانگه بروجرد واقع گرديده و به مناسبت مجاورت در کنار حصار و قلعه سابق شهر، بدين نام خوانده مي شود . شبستان اين مسجد در سال 1310 و ايوان آن در سال 1311 هجری قمری به پایان رسیده است.
پل قلعه حاتم
در فاصله 5 کیلومتری شمال غرب بروجرد روستایی بنام قلعه حاتم وجود دارد که در غرب این روستای قدیمی پلی به نام قلعه حاتم قرار دارد.این پل در میان زمینهای صیفی کاری و لابه لای درختان روستا پیداست که سایه سار درختان آن را احاطه کرده است ، این پل علاوه بر کارکرد معمول ساخت پل برای انتقال بخشی از آب شرب رودخانه بالا دست روستای قلعه حاتم به شهر بروجرد ساخته شده است. طول پل 261 متر و عرض آن 2/5متر است و دارای 14چشمه تاق آجری است.عرض دهنه طاق چشمهها در محل عبور جریان آب بیشتر و به طرفین کمتر میشود. این پل که از نوع پلهای جویی است در اوایل دوره پهلوی بر روی رودخانه باغ شاه (یکی از شاخههای سزار) احداث شده است.عمده مصالح به کار رفته در آن آجر و سنگ است که تاقهای چشمه را به شکل نیم قوس مزین کردهاند و هرکدام از آجرها ابعادی حدود 22 در 22 سانتیمتر دارند. همچنین یالهای شرقی و غربی پیکره تماماً از سنگ ساخته شده است و با همان سنگ هم به سطوح زمین سفت شده است.شش ضلع دهنه چشمه تاقها در محل عبور جریان آب بیشتر و به طرفین کمتر میشود. نوع ملات استفاده شده برای مقاوت بیشتر پلها در زمان سیلابها و جریان زیاد آب بسیار مفید و موثر بوده است.بخشی از مصالح به کار رفته در آن از جنس آهک است که به مرور زمان در مقابل آب سختر و مستحکم تر میشود. همچنین بین تاقها و سطح گذر با استفاده از سنگهای آهکی به صورت سنگچین ساخته شده است.رودخانهای که از زیر پل قلعه حاتم رد میشود به رودخانه گرمابه معروف است که مصرف زراعی داشته، اما آبی که قرار بود از روی پل انتقال یابد در شهر بروجرد آب ماشا یا مالشو میگویند که مصرف شرب داشته است
پل چالانچولان
پل تاریخی چالانچولان در استان لرستان و در دشت حاصلخیزی در مسیر جاده قدیمی بروجرد به خوزستان و اصفهان قرار دارد. این پل در زمان صفویه روی رودخانه سزار ا حداث شده و شالوده اصلی آن در دوارن ساسانیان بنا گذاشته شده است. طول پل چالان چولان 6*120 متر است و 6 طاق چشمه آجری روی آن بنا شده كه پایههای آن ها تا ارتفاع یك متری از سنگ هستند. موج شكنهای پل با توجه به مسیر آب در سمت شمال غربی قرار گرفته و در دو طرف باند عبور پل نیز دو دیواره آجری به ارتفاع 90 سانتی متر جهت امنیت و ممانعت از سقوط عابرین از روی پل ایجاد شده است.
روستای دره صیدی
نام روستایی در 10کیلومتری شمال بروجرد است.طبیعت بکر و دست نخورده همراه مردمانی سختکوش و مهربان جلوه ای ویژه به این روستا بخشیده است، این روستا از لحاظ طبیعت زیبا و دست نخورده یکی از بهترین روستاهای ایران است.طبیعت بسیار زیبای اطراف جاده روستا باعث شده تا جمعیت زیادی از مردم شهرستان بروجرد روزهای تعطیل خود را به پیاده روی در این جاده سپری کنند.رودخانه ای که از کنار این جاده میگذرد چشم هر بیننده ای را به خود جلب میکند. بیشههای اطراف این جاده خاکی زیستگاهی امن برای پرندگان و دیگر جانوران کم یابی چون کبک آهوی وحشی ، روباه، گرگ و دیگر جانداران فراهم آورده است.
بازار بزرگ بروجرد
که ساکنان محلی به آن راسا به معنی راسته بازار می گویند، عمدهترین مرکز تجارت سنتی شهر بروجرد است عشایر لر و بختیاری در فصلهای بهار و تابستان برای تامین مایحتاج خود روزهای متمادی را در این بازار می گذرانند. ساختار فعلی بازار بروجرد در دوره قاجاریه طرحریزی و ساخته شده است. حسام السلطنه شاهزاده قاجاری مقر حکومت ولایت خوزستان و لرستان را در بروجرد قرار داد و بناهای زیادی در آن ساخت که راسته بازار بروجرد از آن جمله است.
بازار بروجرد مشتمل بر راسته بازارها، کاروانسراها و مراکز جانبی مانند حمام و مسجد است. راسته بازارها عمدتاً به مشاغل خاص اختصاص دارند و با همان نام شناخته می شوند مانند بازار مسگرها، بازار علافها، بازار زرگرها و بازار چلنگرهاکاروانسراها در دوران قاجار و پهلوی ساخته شدهاند و عمدتاً با ورودیهای متعدد به راسته بازارها و دیگر سراهای مجاور متصل می شوند. برخی از این کاروانسراها به لحاظ معماری ارزشمند هستند
کاروانسرای حافظیه
از جمله این سراهای قدیمی می توان به سرای حافظی، سرای قیصریه، سرای وحدتی و سرای نیک نژاد اشاره کرد.سرای حافظی در کنار راسته اصلی بازار قدیم بروجرد واقع شده و از ساخته های دوره قاجاریه می باشد. بنا دارای سه در ورودی در شرق،غرب و جنوب میباشد که به صورت دو طبقه ساخته شده و دارای حیاط مرکزی، انبار و محل بارانداز میباشد.
دکانهای طبقه اول همه به صورت طاق تویزه و یا طاق آهنگ هستند و فضاهای طبقه دوم که از طریق چند راه پله در دالانهای ورودی امکان پذیر است یا تیرهای چوبی و به صورت سقف مسطح است که از یک ایوان با ستونهای چوبی در جلو و مشرف بر حیاط و دکانهای در پشت آن می باشد.علیرغم تغییرات شدید در سبک زندگی مردم، هنوز ردپای بسیاری از مشاغل سنتی در بازار بروجرد دیده میشود و عده ای به تولید محصولات سنتی مانند گیوه و جوراب، نخ و ریسمان، ظروف مسی و پارچههای سنتی مشغولند.
گردشگاه چغا سرخه
تپه تفریحی چغا که به بام بروجرد معروف است، از مهمترین مکانهای تفریحی بروجرد محسوب میشود.باغ فدک که در دامنه بپه چغا قرارگرفته نیز یکی دیگر از تفرجگاههای بروجرد بوده که طی چند سال اخیر شهرت زیادی بین مسافران داشته وجود سه دریاچه بزرگ در این باغ و قایقرانی دراین مکان برای خانوادههای مسافر به ویژه جوانان بسیار دلانگیز است.در این مکان نیز پیست دوچرخهسواری، اتومبیلرانی کودکان، جاده راه سلامت، آلاچیقهایی برای استقرار مسافران وجود دارد. در بخشی از این پارک باغ پرندگان نیز وجود دارد که درآن 78 گونه جانوری نادر نگهداری میشود.پرندگان این باغ شامل انواع قرقاول، طوطی، فنج، قناری، کبک، مرغ و خروس، طاووس، مرغ مینا، پرندگان شکاری، پرندگان آبزی است.همچنین بلبل خرمائی، یاکریم معمولی و چینی(الماسی)، بوقلمون، شتر مرغ آفریقایی وجود دارد.در این باغ علاوه بر پرندگان مختلف جانورانی مانند سگ، میمون، سنجاب، خرگوش، آهو
خانه مصری
خانه ارزشمندی است که مربوط به دوره قاجار و در شهر بروجرد قرار گرفته است این بنا دارای تزئینات آجرکاری و کاشی کاری چوبی است.خانه مصری به سبک اکثر خانههای قاجاری در دو طبقه ساخته شده و دارای پلانی درون گرا و حیاط مرکزی است .در نمای خارجی آن از تزئینات آجری و سفالی استفاده شده که آجر معقلی در رخ بامها و تزئینات آن قابل ملاحظه است .خانه تاریخی مصری با رعایت اصول معماری خانههای ایرانی به دقت اجرا شده و دارای همه فضاهای لازم برای یک خانه ایرانی میباشد .این خانه قابلیتها و ارزشهای معماری و بصری حائز اهمیتی دارد و از نمونههای قابل توجّه معماری دوران قاجار در شهر بروجرد محسوب میشود
خانه حاج افتخارالاسلام
این خانه متعلق به یکی از روحانیون برجسته شهر و از خانواده سادات طباطبایی بروجرد به نام حاج افتخارالاسلام نبوی طباطبایی بوده است.خانه در کوچه معروف به حاج افتخار از محله صوفیان واقع شده که در زمان خود یکی از بزرگترین خانههای مسکونی شهر بوده و در حال حاضر از زیباترین منازل مسکونی قدیم در شهر بروجرد است.بخش بیرونی این اثر تاریخی سالها پیش تجدید بنا شد و قسمت اندرون و خلوت شامل فضاهای تعریف شده ای نظیر حیاط اصلی، تالار هفت دری، پس تالار، شبستان زمستانی، آب انبار، حمام اختصاصی ، مطبخ و … است که به طرز ماهرانه ارتباط بین فضاهای آن برقرار شده است.این خانه تاریخی با تزئینات زیبایی نظیر آجر، کاشی، نقاشی روی چوب تزئین شده است.این بنای تاریخی در حدود اوایل قاجاریه ساخته شده و مشتمل بر یک ورودی با سردری بزرگ و زیبا ست،
بقعه زواریون یا آرامگاه برکیارق
دوره سلجوقبان در پنج کیلومتری شمال شهر بروجرد و بر فراز تپه های مشرف بر شهر، بنای قابل توجهی قرار دارد که به نام زواریون (زواریجان یا زوارگان) مشهور است . این بنای آجری دارای گنبدی کوچک حجره های مختلف و یک ضریح است و قبرستان کوچکی در کنار آن قرار دارد و روستایی نیز به همین نام در نزدیکی آن است.
رود سزار
در شمالی ترين قسمت حوزة دز جريان دارد و از سه شاخة ماربره ،تيره وسبزه تشكيل يافته است.رودخانه ماربره از بهم پيوستن آبراهه های متعدد واز جمله رودخانه ازنا در منطقة اليگودرز تشكيل شده ودر جهت غرب به طرف شهر دورود جريان مي يابد.رودخانه تيره نيز از شاخه های فرعی گله رود ،سيلاخور،آبسرده وبياتون تشكيل شده وسرچشمه آن از دامنه های مشرف به شرق زاگرس در جنوب منطقه بروجرد مي باشد كه در جهت شرق به سمت دورود جريان يافته ودر اين محل دو رودخانه بهم مي پيوندند.رودخانه سبزه هم از دامنه های جنوبی وغربی اشترانكوه سرچشمه گرفته ودر 20 كيلومتری جنوب دورود به آنها متصل ومجموع آنها رود سزار ناميده مي شود .در حدود 25 كيلومتری جنوب غربی اين محل رود واسك وبه فاصله كمی ،رود زار از ساحل چپ به رود سزار پيوسته وباز در جهت جنوب غربي جريان مي يابد.رودخانه كوچك سرخاب نيز با سرچشمة ارتفاعات جنوب خرم آباد از ساحل راست به سزار متصل می شود رودخانه سزار پس از دريافت جريان شاخة سرخاب به سمت جنوب و جنوب شرقی پيچيده وبه رودخانة بختياری ملحق می شود.
پارک فدک
مجموعه تفریحی بوستان فدک یک پارک شهری در حاشیه شهر بروجرد است. این پارک در جنوب غربی شهر و در انتهای خیابان فاطمی و ابتدای جاده گلدشت قرار گرفته و مشرف به تپه تفریحی چغا می باشد. بوستان فدک بزرگترین پارک شهری در بروجرد است. بوستان فدک در چند فاز متعدد ساخته شده و فازهای سوم و چهارم آن در دست احداث است. در این بوستان سه دریاچه متصل به یکدیگر احداث شده است که از آب رود گلرود تغذیه می شوند. دریاچه پارک فدک بزرگترین دریاچه مصنوعی در غرب ایران است .بخش ها و امکانات مجموعه فدک شامل:باغ پرندگان بروجرد، دریاچه های شماره یک و دو و سه، امکانات قایقرانی، شهربازی کودکان،پیست دوچرخه سواری، پیست اتومبیل رانی کودکان، آلاچیق باغ فدک یکی از تفرجگاه های بروجرد است
باغ پرندگان مجموعه فدک انواع قرقاول، طوطی، فنج، قناری، کبک، مرغ و خروس، طاووس، مرغ مینا، پرندگان شکاری و پرندگان آبزی است. همچنین بلبل خرمایی، یاکریم معمولی و چینی(الماسی)، بوقلمون، شتر مرغ آفریقایی در این پارک وجود دارد.در این باغ علاوه بر پرندگان مختلف جانورانی مانند میمون، سنجاب، خرگوش، آهو و اسب نگهداری می شود.اغلب این جانوران از کشورهایی با آب و هوای مختلف مانند بلژیک، هندوستان، سنگال، لهستان، اندونزی و آمریکا خریداری شده است.پارک پرندگان شهرستان بروجرد به عنوان اولین پارک پرندگان لرستان با الگو گرفتن از پارکهای پرندگان کشور از جمله پارک پرندگان شهر اصفهان اجرایی شد که امروز به یکی از پربازدیدترین پارک های پرندگان غرب کشور تبدیل شده است.
تنگه کپرگه
خوش آب و هواترین های منطقه تنگه کپرگه بسیار عالی برای کوهپیمایی ، پیاده روی و حاشیه دوچرخه سواری مجاز است و می توانید چشمه آبگری ، پل سنگی و غار مخفی ، برای اینکه بتوانید به سمت شخصی باشید ، یا در اختیار شما قرار دهید.
پل قلعه حاتم
محدوده 5 کیلومتری که به سمت غربی بروجرد حرکت می کنیم . پلی که به قلعه حاتم شهرت می دهد و از بین بالاترین پل های زمان خود است.
از ویژگی های مهم این پل توانمندتر است تا بتواند به نوع دیگری از کاربری خود اشاره کند ، در حالی که فقط برای تردد شهروندی که در اختیار شما قرار می گیرد ، ساخته شده است ، می توانید با مراجعه به آب آشامیدنی ساکنین در شهرها نیز بتوانید از آن استفاده کنید.
با بازدید از این پل تاریخی که بر روی رودخانه باغ شاه باغ شده است ، می توان از منا دیدن و مراقبت از زیبایی را به راحتی مشاهده کرد.
مسجد جامع بروجرد
مسجدی که می توان به عنوان مسجد جامع بروجرد شهرت محدود کرد ، برای شما مسجد غرب ایران است که در اختیار شما قرار می گیرد و از یک آتشکده می توان آن را تهیه کرد. بنای واقعی مسجد متعادل به مدت سلجوقیان است و دو گلدسته این مسجد ، در قرن 13 هجری قمری به زیبایی های این مسجد اضافه شده است.
سوغات بروجرد
حلوا ارده
شیره بروجرد
خیارشور
عسل بروجرد
سمنو
صنایع دستی بروجرد
در این شهر زیبا هنرمندانی هستند که آثار زیبایی را خلق می کنند. صنایع دستی هر شهر اصالت آن شهر را به رخ می کشد.
صنایع دستی شهرستان بروجرد
ورشو سازی
از مهمترین سوغات بروجرد ورشو سازی است.
گیوه دوزی
روسری گلونی لری
گردشگری بروجرد
گردشگری بروجرد بسیار زیبا و چشم نواز می باشد به طوری که هر گردشگری را مجذوب خود می کند. بروجرد یک شهر بسیار زیبا و همچنین تاریخی می باشد.
جاذبه های گردشگری بروجرد
چشمه سراب کرتول
اقامتگاه بومگردی کوچ بوم عشایر مله کبود
اقامتگاه بومگردی باغ گلچهران بروجرد
روستای بن دیزه
تپه چغا
تنگه کپرگه
پارک فدک
مسجد قلعه بروجرد
پل چالانچولان
پل قلعه حاتم
گلدشت بروجرد
روستای کرکیخان
روستای دره صیدی
پارک شهید بهشتی بروجرد
خانه مصری
موزه مردمشناسی بروجرد
خانه حاج افتخارالاسلام
بقعه زواریون یا آرامگاه برکیارق
رود سزار
ورشو سازی بروجرد
این فلز به صورت ورق از کشور آلمان و لهستان به ایران وارد میشده است و با داشتن جلا ومقاومت طولانی در مقابل پوسیدگی ، آنرا “ژرمن سیلور” نیز اطلاق میکردند.هنرمندان دیار بروجرد، با استفاده از فن چکش کاری و خم کاری با استفاده از دستگاههای ساده و همچنین نیروی بازوی خود، به خلق آثار فلزی بسیار زییایی از ورقهای ورشویی میپرداختند که از جمله میتوان به ظروف غذا خوری، سماور، سینی، قندان، چایدان، گلاب پاش و … اشاره کرد.از برجستهترین هنرمندان این حرفه میتوان استاد علی میناگر، مرحوم استاد رئوف، مرحوم استاد قریب، استاد رضا گلدوز، استاد محمد باد آور، استاد علیرضا شاددل، استاد ماشاء اله فرخی را نام برد.در زمانی نه چندان دور در گوشه گوشه شهر بروجرد صدای دلنشن چکش ورشوسازان و نوای موزون آن حکایت از تلاش و تولید بود.برخی دیگر برآنند که از قدیم ساخت وسایل ورشویی وجود داشته است، ولی تعداد آنها بسیار کم بود.یکی از پررونقترین صنایع در شهر بروجرد طی سالیان متمادی تهیه اسبابی بود که از جنس ورشو ساخته میشد.ورشو فلزی است سفید رنگ و نقره مانند که آلیاژ آن 20 درصد نیکل، 35 درصد روی و 45 درصد مس است، به خوبی ذوب و به آسانی قالب گیری میشود.این فلز به صورت ورق از کشورهای آلمان و لهستان به ایران وارد و به علت جلا و درخشندگی زیاد و مقاومت طولانی در مقابل پوسیدگی به «ژرمن سیلور» مشهور شده بود.هنرمندان بروجردی با استفاده از فن چکش کاری و خم کاری که با دستگاههای ساده و نیروی بازوی هنرمند میسر بود، آثاری فلزی از ورقهای ورشو خلق میکردند و ظروف بسیاری نظیر سینی، دیس، بشقاب، قاشق و چنگال، سماور ذغالی، قوری، زیر سماوری، چای دان، قندان، استکان، گلاب پاش، آفتابه لگن، سرمه دان و وسایلی که معمولا در جهیزیه دختران جوان یافته میشد، میساختند.از اساتید ورشو سازی بروجرد میتوان ملا مهدی، حاج عبدالوهاب، محمد رحیم میناگر، باقر حق شناس و خاندان هنرور و رئوفیان و میناگر را نام برد .با ورود انواع کالاها و لوازم و ظروف خانگی ارزان قیمت از جنس چینی و ملامین و پیرکس این هنر و ظروف به فراموشی سپرده شده و تنها از آنها برای تزیین خانه استفاده میشود نوآوران و استادان صنایع دستی در بروجرد همواره به موازات آفرینشهای ذوقی صنعتگران و هنرمندان دیگر شهرهای کشور از جمله اصفهان در خلق آثار شگفت انگیز گام برداشته اند.مسگری ، جاجیم بافی، گلیم بافی ، صابون پزی ، گیوه دوزی، ماشته بافی، چاقوسازی و صنایع دستی ورشو از پرآوازهترین تولیدات محلی بروجرد بوده که در گذشته از رونق خاصی برخوردار بوده اند.ورشو سازی شاخصترین صنایع دستی بروجرد است که با بیش از دو قرن رونق ، نام این شهرستان را در داخل و خارج کشور مطرح کرده، اما امروز آرام آرام در بوته فراموشی فرو غلطیده است.آبخوری ، سینی و فنجان ،منقل، آفتابه لگن، سرمه دان، گلاب پاش و سماور از تولیدات متنوع ورشویی هستند
موزه مردم شناسی
بنای تاریخی که با نام خانه حاج آقا کمال الدین نبوی طباطبایی(خانه فرهنگ سابق دربروجرد) درفهرست آثار ملی با شماره 3766 به ثبت رسیده است و مربوط به حدود 180سال پیش است که در طول این سالها دستخوش تغییرات و مرمتهای فراوان شده است، بنا همانند بسیاری دیگر از خانههای ساخته شده به سبک وسیاق خود در محدوده بافت تاریخی بروجرد متعلق به دوره قاجاریه است که در برخی قسمتها الحاقات ایجاد شده چه به صورت احداث فضاها و یا انجام مرمت هایی در سطوح متفاوت در سالهای بعد تا به امروز صورت پذیرفته است.درون گرایی و احترام به حریم خانواده از خصوصیات منحصر به فرد معماری اصیل ایرانی است که این بنا نیز یکی ازنمونههای بارز این موضوع میباشد
ارتقاء سریع سایت در گوگل با ❌بک لینک قوی❌
مشاهده